در حالیکه پروژه احداث تلهکابین در تاقبستان بار دیگر بر سر زبانها افتاده، کارشناسان و دوستداران میراث فرهنگی با هشدار نسبت به تبعات جبرانناپذیر آن، خواستار تجدید نظر در مکان اجرای این طرح گردشگری شدهاند. در همین زمینه با دکتر احسان احمدینصر، پژوهشگر، باستانشناس و مدرس دانشگاه گفتوگویی داشتیم تا نظر تخصصی او را درباره این پروژه جویا شویم.
دکتر احمدینصر، به عنوان کارشناس حوزه میراث فرهنگی، ارزیابی شما از پروژه تلهکابین تاقبستان چیست؟
هیچکس با ایجاد مراکز تفریحی و رفاهی برای مردم مخالفتی ندارد. اینگونه پروژهها اگر به درستی اجرا شوند، میتوانند به توسعه استان کمک کنند. اما مسئله اساسی مکان اجرای پروژه است. اینکه “کجا؟” پرسشی است که پاسخ به آن سرنوشت فرهنگی و زیستمحیطی یک منطقه را تعیین میکند.
محل اجرای پروژه را چطور ارزیابی میکنید؟
بحث ما دقیقاً بر سر محل احداث تلهکابین است. جایی که برای آن در نظر گرفته شده، در حریم تاریخی تاقبستان قرار دارد و میتواند با ورود گسترده جمعیت و آسیب به بافت طبیعی، هویت تاریخی منطقه را مخدوش کند. ما با یک تصمیم اشتباه، آینده میراثفرهنگی فرزندانمان را در معرض تهدید قرار میدهیم.
مهمترین نگرانی در این خصوص چیست؟
اگر هدف ما ثبت جهانی تاقبستان است، احداث تلهکابین در حریم آن این هدف را با مشکل جدی روبهرو خواهد کرد. هیچ عقل سلیمی نمیپذیرد که برای یک سازه تفریحی، چنین میراثی را قربانی کنیم. ثبت جهانی برای ما یک فرصت ملی است، نه چیزی که به سادگی از آن عبور کنیم.
ابعاد زیستمحیطی این پروژه چه چالشهایی دارد؟
دشت کاهو و ارتفاعات اطراف تاقبستان، بخشی از هویت طبیعی و زیستمحیطی منطقه هستند. احداث تلهکابین با ایجاد دسترسی آسان به این مناطق، باعث تخریب جدی پوشش گیاهی و اختلال در تعادل بومشناختی خواهد شد. این منطقه صرفاً یک تفرجگاه نیست، بلکه میراث طبیعی ماست.
پاسخ شما به ادعای مسئولان شهرداری مبنی بر رعایت ضوابط میراثی چیست؟
اگر واقعاً احداث تلهکابین هیچ خدشهای به منظر تاریخی و فرآیند ثبت جهانی وارد نمیکند، وزارت میراث فرهنگی میتواند همین امسال تاقبستان را برای ثبت جهانی معرفی کند. باید مسئولان به مردم تعهد بدهند که اجرای این پروژه، مانعی برای جهانی شدن این اثر نخواهد بود. اگر چنین ضمانتی ندارند، باید در تصمیم خود تجدید نظر کنند.
چه اقدام قانونی میتواند مانع از بروز آسیب شود؟
قانون صراحت دارد. طبق مواد ۵۵۸ و ۵۶۹ قانون مجازات اسلامی، هرگونه آسیب به آثار تاریخی، مشمول مجازات است و حتی برای مقامات دولتی که دستور چنین اقداماتی را صادر کنند، مجازاتهایی تعیین شده است. ما نباید فراتر از قانون تصمیم بگیریم.
سخن پایانی شما؟
از استاندار، شهردار و مدیرکل میراث استان انتظار میرود با دقت بیشتری به این موضوع ورود کنند. مبادا فردا، همچون ماجرای منوریل، تجربهای تلخ در کارنامه مدیریت شهری ثبت شود. باید طوری عمل کرد که در آینده، تاریخ ما را بابت تصمیماتمان تحسین کند، نه نکوهش.
گفتوگو از: مهدی بستار
- منبع خبر : چویر نیوز
