رتینوپاتی نوزادان نارس یک بیماری چشمی است که به طور بالقوه میتواند منجر به نابینایی شود.
این بیماری، شبکیه چشم نوزادانی را که خیلی زود (نارس) یا با وزن بسیار کم متولد میشوند را تحت تاثیر قرار میدهد. خوشبختانه، با غربالگری به موقع و درمانهای پیشرفته، امروزه میتوان از بروز عوارض جدی در اکثر موارد جلوگیری کرد.
نکته حیاتی: ارجاع به موقع نوزاد نارس برای معاینه چشم، برابر با حفظ بینایی او در آینده است.
رتینوپاتی نوزادی دقیقاً چیست ؟
شبکیه لایه حساس به نور در پشت چشم است که تصاویر بر روی آن تشکیل شده و از طریق عصب بینایی به مغز ارسال میشوند. برای عملکرد صحیح، شبکیه نیاز به تغذیه خونی از طریق عروق دارد.
رشد این عروق خونی معمولاً چند هفته قبل از تاریخ زایمان طبیعی کامل میشود. اما در نوزادان نارس، این فرآیند متوقف شده و بخشهایی از شبکیه بدون رگ باقی میماند.
بدن نوزاد در تلاش برای جبران این کمبود، فاکتورهایی ترشح میکند که باعث رشد عروق خونی غیرطبیعی و نابهجا میشوند. این عروق جدید شکننده هستند و به راحتی خونریزی می کنند کارایی لازم برای اکسیژنرسانی را ندارند. با ایجاد بافت اسکار (زخم)، شبکیه را کشیده و ممکن است منجر به جداشدگی شبکیه و در نهایت نابینایی شوند.
چه نوزادانی در معرض خطر هستند؟
هرچه نوزاد نارستر و وزن زمان تولد او کمتر باشد، خطر بیشتر است به ویژه تولد قبل از ۳۴ هفته و وزن هنگام تولد ۲۰۰۰ گرم و کمتر
سایر مشکلات پزشکی مانند مشکلات تنفسی، نیاز به اکسیژن طولانیمدت، عفونتها، و کم خونی که نیاز به تزریق خون داشتهاند نیز در معرض خطر هستند.
چه زمانی باید نوزاد معاینه غربالگری چشم را انجام دهد؟
تنها راه تشخیص معاینه تخصصی چشم در این موردمعاینه توسط فوق تخصص شبکیه است.
اولین معاینه غربالگری در ۴ هفتگی پس از تولد انجام میشود.
پیگیریهای مکرر، اگرچه برای والدین نگرانکننده است، اما برای حفظ بینایی ضروری است.
چشمپزشک با استفاده از قطرههای مخصوص، مردمک چشم نوزاد را باز کرده و با ابزارهای ویژه وضعیت
عروق را بررسی میکند.
روشهای درمان رتینوپاتی نوزادی
مراحل ۱ و ۲ معمولاً فقط تحت نظر قرار میگیرند و نیاز به درمان ندارند.
معاینه و درمان به موقع میتواند بیش از ۸۵ درصد نوزادان مبتلا را از نابینایی نجات دهد.
تمام نوزادان نارس، صرف نظر از سابقه باید تا سنین مدرسه و پس از آن تحت نظر منظم چشمپزشک باشند.
لیلا مسگریان: کارشناس برنامه کودکان مرکز بهداشت شهرستان کرمانشاه
- منبع خبر : چویر نیوز
